Các bạn có biết phong tục “Hina Matsuri” (lễ hội búp bê) ở Nhật? Lễ hội búp bê là sự kiện hàng năm được tổ chức vào ngày 3 tháng 3 để cầu mong các bé gái trong gia đình lớn lên khỏe mạnh, hạnh phúc. Vào ngày này người ta thường trang trí búp bê kiểu quý tộc Nhật xưa “búp bê Hina” và các loại bánh kẹo sặc sỡ sắc màu…đồng thời thiết đãi gia đình, người thân các món ăn. Có lẽ cũng nhiều người quan tâm tại sao lại tổ chức lễ hội như vậy.  Hãy cùng Havi-tech tìm hiểu về lễ hội độc đáo này nhé

Lễ hội búp bê ra đời khoảng hơn 1,000 năm trước. Lễ hội được tổ chức vào ngày khởi đầu tháng 3, một thời điểm giao mùa trong năm nhằm hóa giải tai ương. Tương truyền rằng lúc bấy giờ người ta thường dâng cúng thức ăn theo mùa; lấy búp bê làm bằng cỏ cây và giấy chạm, xoa lên người rồi thả ra sông ra biển để làm biến mất những điều xấu. Thời đó các bé gái quý tộc có trào lưu “chơi búp bê Hina”, xếp búp bê mặc kimono với các đồ chơi giả đồ vật trong nhà; cùng với sự thay đổi của thời đại, búp bê trở nên sang trọng, đẹp hơn, được trang trí phổ biến trong nhân dân, trở thành đồ chơi ai cũng có thể chơi. Trải qua nhiều năm tháng, phong tục hóa giải điều ác và trò chơi búp bê kết hợp với nhau truyền lại hình thức như ngày nay.

Thời xưa vì điều kiện y tế chưa phát triển nên rất khó để nuôi trẻ nhỏ, và có lẽ đây cũng là nguyên nhân chính khiến lễ hội cầu nguyện trẻ lớn lên khỏe mạnh trở nên phổ biến. Do đó, lễ hội búp bê trở thành lễ hội cầu mong các bé gái không bị bệnh tật, ốm đau, bình an vô sự. Nếu coi đây là lễ hội kết hợp giữa yếu tố thần thánh và yếu tố giải trí chơi búp bê, quả là có gì đó rất thú vị. Cuối cùng, tôi muốn giới thiệu khái quát về “việc chơi búp bê Hina” ngày nay.

■ Nơi trang trí

Nơi trang trí không quy định đặc biệt nhưng người ta thích đặt ở những nơi thu hút sự chú ý của nhiều người hoặc những nơi cảm giác búp bê Hina đang dõi theo bảo vệ các bé gái. Búp bê được trang trí trên một cái kệ được gọi là “Hinadan”. Càng nhiều bậc thì số lượng búp bê càng tăng, càng thể hiện sự sang trọng nhưng cần có nơi rộng rãi để trưng bày.

■ Các loại búp bê

Ví dụ kệ trang trí 5 bậc. Dưới đây là thứ tự từ bậc đầu tiên.

Bậc thứ nhất: Mebina (nữ), Obina(nam) → Vua, Hoàng hậu

Bậc thứ hai: Ba búp bê nữ quan Sannin Kanjo → có nhiệm vụ bảo vệ, chăm sóc hoàng hậu

Bậc thứ ba: Năm nhạc công cung đình → Ban nhạc

Bậc thứ tư: Zuijin → Vệ sĩ

Bậc thứ năm: Shichou → Ba người → Liên quan đến các công việc chung. Có các biểu hiện khóc, cười, tức giận.

■Bánh dày Hishi (Hishimochi)

Là loại bánh dày (mochi) hình thoi đan xen các màu lần lượt từ trên xuống dưới: đỏ (hoặc hồng), trắng, xanh lá cây; là trang trí đặc trưng của lễ hội búp bê. Màu đỏ (hồng) có ý nghĩa diệt trừ ma quỷ; màu trắng mang ý nghĩa con cháu hưng thịnh, phát triển; màu xanh lá cây mang ý nghĩa sức khỏe; ngoài ra sự kết hợp màu sắc này còn thể hiện cảnh đâm chồi nảy lộc của cỏ xanh trên nền tuyết trắng khi mùa xuân đang bắt đầu hé cửa.

 Tùy vào gia đình và khu vực sinh sống, cách bày trí, tổ chức lễ hội có lẽ cũng có những thay đổi, không theo phong tục ban đầu nhưng tình cảm của các bậc cha mẹ mong con gái mình lớn lên khỏe mạnh chắc chắn không bao giờ đổi thay. Đây thực sự là một phong tục vô cùng độc đáo của người Nhật, vừa thể hiện sinh động tình cảm của con người vừa tạo nên nét văn hóa rất đặc trưng của xứ sở Mặt Trời mọc

Leave a Comment